İNANCIMIZDA SEMAH

Alevilerin temel ibadeti olan Cem ayinlerinin ayrılmaz bir parçası da Semah dönmektir. Semah Cem'in belli bir aşamasında bağlama eşliğinde kadın ve erkek canların çalınan ezgiler eşliğinde birlikte yaptıkları dinsel törenlerdir. Semah dönülmeyi, Cem ayininden ayırmak olası değildir. Semah dönmek, Cem ayini içinde yapılan 12 hizmetten birisidir.

Cem ayini sırasında törenin bazı bölümlerinde ve özellikle son bölümünde dedenin işareti ile kadın ve erkek canlar semaha kalkarlar. Semah dönen canlar duygunun, sevginin, aşkın dorukta olduğu bir duygulu an yaşarlar.

Semah dönenler âdeta kendinden geçercesine büyük bir aşkla, şevkle huşu içinde ayrı bîr dünyaya yolculuk edercesine izleyen canları da büyüleyecek tarzda su gibi akıp giderler.

Aleviler, Cem ayinin de olduğu gibi semahın da kaynağının Hz. Muhammed'in Miraç'taki Kırklar Ceminden kaldığına inanırlar. Mevlevi Semâ'ından oldukça farklı olan Semah'ın kültürel kaynağının izlerini Asya ve Anadolu medeniyetlerinin derinliklerine götürmek olasıdır.

Alevilerin döndükleri semahı onların ibadeti olan Cem ayinlerinden ayrı düşünmek ve incelemek yanlıştır. Aleviliğin kutsal kitabı olan İmam Cafer Buyruğu ve halk arasında yaşayan mevcut inançta semah 12 hizmetten biri olarak yapılır. Yani semah Alevilerin yaptıkları bir ibadetin parçasıdır.

Ülkemizde son üç beş yıldır Alevilik kendisini tanıtmaya başladığından beri, semah dönmek daha da bir güncellik kazanmıştır. Yüzyıllarca gizli saklı yapılan Cem ayinlerinin bir parçası olan semah, yapılan çeşitli törenlerde, şenliklerde folklorik gösteriler içine konmuştur. Bu durum ilk başta Alevi­lerin hoşuna gitmiş. Kendi kültürlerinin tanınmasına hizmet eder düşüncesi ile seyirci kalınmıştır. Yapılan semahlar Alevi olan ve olmayan kesim­lerce tanınmış ve beğeni kazanmıştır. Çünkü Alevi ana-babadan doğup da bugün Cem görmemiş bir kuşak oluşmuştur. Bu kuşak bir anlam­da semahları dışa açık alanlarda yapılan etkinliklerde izle­yerek Aleviliği görmeye, öğrenmeye çalışıyordu.

HAŞA Kİ BİZİM SEMAHIMIZ OYUNCAK DEĞİLDİR.
İLAHÎ BİR AŞKTIR SALINCAK DEĞİLDİR.
HER KİM Kİ SEMAHI BİR OYUN SAYAR
MÜMİN DİYE NAMAZI (*) KILINACAK DEĞİLDİR
H. BEKTAŞ VELİ

Ama dışa açılmanın sınırı içkili toplantılarda semah dönmek olmaya başlayınca İş bir anlamda çığırından çıkabilirdi. Bu nedenle semahlar, Alevilerin ibadeti olan Cemin bir parçasıdır. O'nun yeri orasıdır. Semah ibadetin bir parçasıdır. Semah dönmek eğlence aracı olamaz. Semah içkili, eğlenceli toplantılarda ise asla meze olamaz. Semah dönmek Cem ayini dışında, olsa olsa çok ağırbaşlı
bir biçimde özüne uygun bir tarzda; Hacı Bektaş Veli Anma Törenleri, Abdal Musa Anma Törenleri gibi törenler ile ağırbaşlı etkinlikler dışında yapıl mamalıdır.
.Çünkü Alevî inancında; Cem'in ve Semah'ın kaynağı Kırklar Cemi'dir. Bu kaynağı bilmeden Cem ve Semah anlaşılamaz.

(*) Namaz: cemdeki halka ibadetidir. Sünni inancındaki 5 vakit namazla bir ilgisi yoktur! Hatırlatırız